مدرسه علمیه عالی نواب آموزه های فقه و اصول مقارن 3115-8005 1 1 2025 08 23 ضابطه انگاری در تعیین نصاب و جنسیت شاهدان واسطه، با تطبیقی بر اندیشه‌های فقیهان امامیه و اهل سنت 107 125 660 FA سید مهدی میرداداشی دانشیار گروه حقوق خصوصی، واحد قم، دانشگاه آزاد اسلامی، قم، ایران. علی کشاورز دانشجوی دکتری حقوق خصوصی، علوم معارف، جامعه المصطفی. سید امیر دبیری طلبه سطح چهار حوزه علمیه قم. Journal Article 2024 01 16 مسئله تعداد و جنسیت شهود در شهادت بر شهادت از جمله مسائلی است که در فقه اسلامی نسبت به آن اتفاق نظر وجود ندارد. فقیهان اسلامی در خصوص بیان احکام مترتب بر شهادت بر شهادت، به معرفی ماهیت آن پرداخته اند، لذا هیچ یک نتوانسته اند ماهیتی مستقل و مستدرک را که جامع آثار و احکام مترتب بر شهادت برشهادت باشد، معرفی نمایند. لذا در پی این سوال محوری که نسبت ماهیت شهادت بر شهادت و تعیین آثار و احکام مترتب بر آن کدامند؟ با فحص در یافته‌ها و توصیفات فقیهان اسلامی نسبت به مسئله مطروحه، تطبیق این مسئله میان فقه امامیه و اهل سنت می-تواند بهترین نوع قاعده گزینی بیان ماهیت شهادت بر شهادت را احراز نماید. در این میان استظهار ماهیتهای اثباتی شهادت بر شهادت، ماهیت قائم مقامی و نیابتی بودن شهادت بر شهادت هر کدام، می‌تواند توجیه کننده یکی از آثار مترتب بر شهادت برشهادت باشد. در این جستار نظریه افتراقی مبتنی بر توجیه مبنا از باب تعبد به اثر یعنی لزوم رعایت نصاب عدلین بدون لحاظ تغایر، و توجیه اثر از باب تعبد بر یکی از مبانی ثلاثه، جهت روشن شدن وضعیت محدوده موضوعی پذیرش شهادت زنان بر شهادت، به عنوان یافته نوین پژوهش در نظر گرفته شد. این نظریه می‌تواند خلاء اندیشه‌های فقه اسلامی را در خصوص انکار‌ناپذیری لزوم رعایت عدلین بدون لحاظ تغایر و از طرفی تزلزل بیان در خصوص محدوده پذیرش شهادت زنان را نیز جبران نماید. https://fam.journals.hozehkh.com/article_660_a7c3391a810e856624f244b859211396.pdf